Drie nieuwe bosbeheer projecten

Eind 2013 heeft het Comité Maastricht-Niou een nieuwe projectaanvraag ontvangen uit Burkina Faso. De aanvraag omvat een integraal programma tegen de degradatie van bossen. Deze aanvraag heeft het Comité inmiddels gehonoreerd en we zijn er al voortvarend mee aan de slag! Het project is een gezamenlijke aanvraag van drie gemeenten in de provincie Ganzourgou: de gemeenten Méguet, Salogo en Kogo. Basis voor dit project vormt een nauwe samenwerking tussen de lokale bevolking, de vertegenwoordigers van de drie gemeenten en de lokale organisatie A.S.D.C (onze partner in Burkina Faso).

Het project omvat de aanleg van 4 groentetuinen, 15 hectare herbebossing, de aanleg van een gemeenschappelijke boomkwekerij en het opleiden van de bevolking. Onder herbebossing wordt verstaan de aanplant van bomen, de aanleg van brandgangen, het opstellen van regels voor gebruik van het bos en afspraken over de handhaving van die regels. Voor de aanleg van de groen-tetuinen zijn waterpunten nodig. Bij de boomaanplant wordt Terra Cottem gebruikt om water lang vast te kunnen houden. Daarnaast is materiaal nodig zoals afrastering, grenspalen en/of bebording, gereedschap, zaden en planten. Onontbeerlijk voor het slagen van het project is de opleiding van de bevolking. Op al deze onderdelen levert het Comité Maastricht-Niou een financiële bijdrage. Dit integrale project is voor ons Comité een van de grotere projecten. Om het project in goede banen te leiden is het in drie deelprojecten gesplitst: één project per gemeente. De uitvoering van deze drie projecten zal zeker twee jaar duren.

Deze drie projecten sluiten goed aan op de beweging die in Burkina Faso gaande is. In Burkina Faso is een proces van decentralisatie aan de gang. In de wet is vastgelegd dat lokale plattelandsontwikkeling nu een taak is van de gemeenten. Op het platteland neemt de bevolking sterk toe en kan de bevolking nauwelijks financieel rondkomen. Deze situatie leidt tot een toenemende druk op het grondgebruik en daarmee tot een degradatie van de natuurlijke omgeving. Over het gebruik van grond ontstaan conflicten, voedselschaarste moet op korte termijn worden opgelost en op de langere termijn is het uitdenken en doorvoeren van veranderingen noodzakelijk. Het zijn zeer complexe problemen waar de gemeenten voor gesteld staan.

Door de verantwoordelijkheid voor de lokale ontwikkeling zijn de gemeenten direct betrokken bij de ontwikkeling van land-bouw- en bosgebied. De inkomsten uit de land- en bosbouw zijn namelijk de belangrijkste middelen van bestaan voor de plattelandsbevolking. Op deze manier maakt het beheer en behoud van landbouw- en bosgebieden deel uit van het takenpakket van de gemeente. Er zijn verschillende problemen te signaleren bij het huidige bosbeheer. De omvang van de bossen zijn sterk afgenomen door de enorme, niet gecontroleerde houtkap ten behoeve van de productie van houtskool. Hierbij spelen ook eigendomsrechten een rol. Daarnaast leidt een uitbreiding van de landbouw en veeteelt tot overexploitatie van de gronden. Dit heeft uitputting van de grond tot gevolg.

Het nieuwe beleid en de daarop aangepaste regelgeving moet in Burkina Faso uiteindelijk leiden tot een goede samenwerking van alle gebruikers. Om duidelijkheid te krijgen worden momenteel de bos- en landbouwpercelen vastgelegd en beschreven in een bestemmingsplan. Het doel hiervan is om conflicten over de toegang tot en het gebruik van gronden te voorkomen. Herstel van landbouwgronden en bosgebieden moet plaatsvinden ten gunste van de levensbehoeften van de bevolking, bijdragen aan de lokale ontwikkeling en aanzetten tot verduurzaming van de landbouw en veeteelt. Door een verbetering van het bosbeheer moet de kwaliteit en de waarde van de bossen toenemen. Onder het toenemen van de waarde van de bossen wordt verstaan het versterken van de agropastorale productie, het ontwikkelen van nieuwe banen in de bosbouw en het generen van inkomsten voor de gemeenten. Hierbij kan gedacht worden aan de levering van hout en houtskool aan dorpen en steden in de buurt of zelfs aan de hoofdstad Ouagadougou.

De drie bosbeheer projecten passen qua opzet volledig binnen het nationale beleid van Burkina Faso. De projecten passen ook prima binnen de doelstelling van het Comité Maastricht-Niou: ‘ontwikkeling van bossen en groentetuinen waarbij het initiatief ligt bij de lokale bevolking’. Het Comité Maastricht-Niou wil daarom graag deze drie projecten ondersteunen en vraagt daarbij uw hulp.

Comité Maastricht-Niou zet zich al jarenlang in voor verantwoord gebruik en herstel van bodem, water en begroeiing. Het in 2007 gebouwde “Opleidingscentrum André Rieu” biedt behalve alfabetiseringscursussen, ook onderricht in landbouwtechnieken en coördineert de uitvoering van projecten, zoals bijvoorbeeld de (her-)bebossing. De aanleg van groentetuinen zorgt niet alleen voor een gezonde aanvulling bij de dagelijkse maaltijd, de verkoop ervan financiert beheer en exploitatie van de natuurlijke hulpbronnen (zoals akkerbouw, houtproductie, medicinale producten) en biedt de kinderen toegang tot onderwijs.